• Kombatantom
• Inwalidom wojennym i wojskowym
• Zasłużonym Honorowym Dawcom Krwi i Zasłużonym Dawcom Przeszczepu
• Kobietom w ciąży
• Świadczeniobiorcom do 18 roku życia, u których stwierdzono ciężkie i nieodwracalne upośledzenie albo nieuleczalną chorobę zagrażającą życiu, które powstały w prenatalnym okresie rozwoju dziecka lub w czasie porodu
• Świadczeniobiorcom posiadającym orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności lub o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji
• Żołnierzom zastępczej służby wojskowej
• Cywilnym niewidomym ofiarom działań wojennych
• Działaczom opozycji antykomunistycznej i osobom represjonowanym z powodów politycznych
• Osobom deportowanym do pracy przymusowej
• Uprawnionym żołnierzom lub pracownikom z ustalonym procentowym uszczerbkiem na zdrowiu wynoszącym co najmniej 30%
• Weteranom poszkodowanym z ustalonym procentowym uszczerbkiem na zdrowiu wynoszącym co najmniej 30%
• Dawcom krwi, którzy oddali co najmniej 3 donacje krwi lub jej składników, w tym osocza po chorobie COVID-19 – na podstawie zaświadczenia wydanego przez Regionalne Centrum, Wojskowe Centrum lub Centrum MSWiA.
• Osobom, które legitymują się zaświadczeniem potwierdzającym następstwa zdrowotne spowodowane przez zdarzenie medyczne i okres ich przewidywanego trwania w związku z wydaną decyzją w sprawie przyznania świadczenia kompensacyjnego przez okres wskazany w tym zaświadczeniu nie dłużej niż 5 lat od dnia wydania zaświadczenia.

(podstawa prawna: art. 47c ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 1461)

Bez skierowania ze świadczeń w poradniach specjalistycznych korzystają:

• osoby chore na gruźlicę
• osoby zakażone wirusem HIV
• inwalidzi wojenni i wojskowi, osoby represjonowane, kombatanci, żołnierze zastępczej służby wojskowej, działacze opozycji antykomunistycznej i osoby represjonowane z powodów politycznych oraz osoby deportowane do pracy przymusowej
• cywilne niewidome ofiary działań wojennych
• uprawnieni żołnierze lub pracownicy, w zakresie leczenia urazów lub chorób nabytych podczas wykonywania zadań poza granicami państwa, oraz uprawnieni żołnierze lub pracownicy, których ustalony procentowy uszczerbek na zdrowiu wynosi co najmniej 30%
• weteran poszkodowani, w zakresie leczenia urazów lub chorób nabytych podczas wykonywania zadań poza granicami państwa, oraz weterani poszkodowani, których ustalony procentowy uszczerbek na zdrowiu wynosi co najmniej 30%
• w zakresie leczenia uzależnień:

–  osoby zgłaszające się z powodu uzależnienia

– osoby zgłaszające się z powodu współuzależnienia – osoby spokrewnione lub niespokrewnione z osobą uzależnioną, wspólnie z nią zamieszkujące i gospodarujące, oraz osoby, których stan psychiczny powstał na skutek pozostawania w związku emocjonalnym z osobą uzależnioną

• osoby do 18 roku życia, u których stwierdzono ciężkie i nieodwracalne upośledzenie albo nieuleczalną chorobę zagrażającą życiu, które powstały w prenatalnym okresie rozwoju dziecka lub w czasie porodu, na podstawie zaświadczenia lekarza podstawowej opieki zdrowotnej lub lekarza ubezpieczenia zdrowotnego, posiadającego specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w dziedzinie: położnictwa i ginekologii, perinatologii, neonatologii, pediatrii, neurologii dziecięcej, kardiologii dziecięcej lub chirurgii dziecięcej
• osoby posiadające orzeczenie:

–  o znacznym stopniu niepełnosprawności

– o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji

Skierowanie nie jest wymagane do świadczeń:

• ginekologa i położnika
• dentysty
• wenerologa
• onkologa
• psychiatry
• lekarza medycyny sportowej
• psychologa
• optometrysty
• psychologicznych, psychoterapeutycznych i środowiskowych dla dzieci i młodzieży